Theo tính toán của Bộ Tài chính, với giá xăng dầu thế giới nhập khẩu tăng cao như hiện nay, các doanh nghiệp chịu lỗ là khó tránh khỏi. Do đó, việc giảm thuế nhập khẩu lần này nhằm chia sẻ khó khăn cho doanh nghiệp, đồng thời thực hiện chỉ thị của Thủ tướng tiếp tục giãn các lần tăng giá đến hết năm 2010.

Quyết định trên được ban hành khi giá xăng thành phẩm giao dịch tại thị trường Singapore vọt trên ngưỡng 91 USD một thùng vào ngày đầu tuần. Giá các mặt hàng dầu cũng đang đứng ở ngưỡng rất cao, trên dưới 97 USD một thùng. Với giá nhập khẩu như vậy, mỗi lít xăng dầu doanh nghiệp đang lỗ khoảng 800 đồng, sau khi đã được trích quỹ bình ổn 1.200 đồng. Mức lỗ đối với mỗi lít dầu vào khoảng 700-1.000 đồng.

Các công cụ mà Chính phủ cho phép sử dụng để can thiệp khi thị trường xăng dầu có đột biến gồm có thuế, phí và trích quỹ bình ổn giá. Hiện mỗi lít xăng doanh nghiệp đã được trích 1.200 đồng để bù lỗ, các mặt hàng dầu có mức trích phổ biến từ 700 đồng đến 1.200 đồng. "Giải pháp còn lại là giảm thuế, thay vì tăng giá bán", nguồn tin từ Bộ Tài chính nói.

Theo báo cáo của Bộ Tài chính kể từ khi lập quỹ đến 30/7/2010 quỹ bình ổn đã trích lập được trên 3.619 tỷ đồng. Trong đó, các doanh nghiệp đã được sử dụng gần 1.050 tỷ đồng vào việc bình ổn giá, hiện còn trên 2.569 tỷ đồng trong tài khoản của các doanh nghiệp. Số tiền này tiếp tục được trích ra để hỗ trợ doanh nghiệp khi thị trường có đột biến.

Bộ Tài chính cho hay cơ quan này chưa tính đến phương án điều chỉnh giá bán lẻ trong nước bởi thời điểm hiện tại được coi là quá nhạy cảm. Nếu tăng giá bán lẻ, hàng loạt nhóm mặt hàng khác sẽ viện cớ để "té nước theo mưa". Do đó, sau thuế, cơ quan quản lý sẽ áp dụng thêm một số biện pháp hành chính khác trong trường hợp, dầu thế giới tiếp tục tăng cao.