Ngày nay, việc tích trữ vàng cũng rất phổ biến. Việc này cũng được coi như là một phương thức tiết kiệm cho dù hầu như không có lãi suất. Nắm được thói quen này, một số ngân hàng ở Việt Nam cũng đã thử huy động tiết kiệm bằng vàng từ trong dân chúng bằng cách đưa ra một mức lãi suất nhất định cho việc gửi vàng. Bên cạnh đó, nhu cầu về tích trữ vàng, cộng với thói quen tặng vàng trong các dịp quan trọng, nhất là lễ cưới hỏi vẫn được sử dụng. Chính vì thế, nên nhu cầu tiêu thụ vàng không hề thuyên giảm.

Tìm hiểu thị trường vàng Nghệ An chúng tôi được biết hiện nay các tiệm vàng lớn chủ yếu tập trung ở thành phố Vinh, một số thị xã như Thái Hòa, Cửa Lò, vùng Cửa Hội, các thị trấn của Diễn Châu, Tân Kỳ, Quỳ Hợp. Bên cạnh đó, còn có các hiệu vàng nhỏ kiêm dịch vụ cầm đồ nằm ở các chợ buôn bán dân sinh. Lượng cung trên địa bàn tỉnh Nghệ An nói chung đáp ứng được nhu cầu về tiêu thụ vàng trong tỉnh. Khi tìm hiểu thị trường vàng trong thời gian qua, có thể nói giá vàng tăng lên chóng mặt từ 2.700.000 đ/chỉ dần tăng lên trên 3.000.000 đ/chỉ và tới thời điểm đầu tháng 10, giá vàng đã tăng trên 3.330.000 đ/chỉ. Tuy nhiên việc tiêu thụ vàng ở Nghệ An vẫn chủ yếu nghiêng về thói quen tiêu dùng. Đó là việc người tiêu dùng mua vàng làm vàng trang sức, làm quà cưới hỏi và vàng được các đôi vợ chồng chọn làm vật đính ước. Do đó, khi các đợt vàng tăng giảm, trong khi các thành phố lớn như Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh người dân lại đổ xô đi mua và bán vàng với hình thức tích trữ, đầu tư và kiếm lời thì ở thị trường Nghệ An vẫn bình lặng. Nếu không muốn nói là khá trầm lắng. Tìm hiểu vì sao việc mua - bán vàng lại trầm lắng chúng tôi nhận thấy người dân hầu như không mặn mà với việc tích trữ vàng mà chủ yếu là nhằm vào tích trữ bất động sản, gửi tiết kiệm. Do đó, mặc cho giá vàng tăng giảm thì nhu cầu tiêu thụ vàng trên thị trường Nghệ An vẫn cứ đều đều chỉ tăng mạnh hơn vào mùa cưới và các dịp lễ tết. Tuy nhiên, điều mà người tiêu dùng Nghệ An khá thiệt thòi so với các vùng khác là sự chênh lệch giữa giá vàng mua vào bán ra lại rất cao. Do đó, nếu muốn tích trữ vàng đặc biệt là vàng 99,99 sẽ không mấy có lợi cho người tích trữ. ở những thời điểm giá vàng xoay quanh mức 2.700.000 đ/chỉ, thì giá mua vào là 2.730.000 đ/chỉ giá bán ra là 2.820.000 đ/chỉ chênh lệch 90.000 đ/chỉ và 900.000 đ/lượng. Tuy nhiên khi giá vàng lên đến 3.330.000đ/chỉ (bán ra) thì giá mua vào là 3.160.000 đ/chỉ, chênh lệch giữa giá mua vào là bán ra 170.000 đ/chỉ. Do đó, không phải phân tích nhiều, nhìn vào phép cộng trừ đơn giản này, người tích trữ vàng cũng thấy được không có lợi vì việc chênh lệch này không đem lại lợi nhuận cho họ, có thể nói nếu tính lời lãi khi mua ở giá xuống thấp và đi bán ở mức cao thì người dân cũng chẳng được hưởng lợi là mấy, nếu họ chỉ tích trữ trong thời gian ngắn. Điều đáng nói là mặc dù ở tỉnh ta mức chênh lệch rất cao thì trong khi đó ở Thành phố Hà Nội hay thành phố Hồ Chí Minh mức chênh lệch này lại rất thấp chênh lệch giữa mua vào và bán ra chỉ khoảng 20.000 đ/chỉ. Chúng tôi vẫn không thể nào lý giải nổi mức chênh lệch lại cao đến thế, khi hỏi ở một số cửa hàng vàng bạc, có một số nơi trả lời rằng chỉ là niêm yết thôi mà. Nhưng thực tế lại không phải như vậy, điều này đặt ra là cần phải có biện pháp để tính khoản thuế thu nhập từ chênh lệch này.

Bên cạnh đó, khi đi mua vàng thì người mua không phải nhận được hoá đơn mua vàng mà thay vào đó họ nhận được giấy bảo đảm về việc mua bán vàng, ghi lại loại vàng. Một vị khách cho biết, chị mua vàng trang sức ở một tiệm vàng, nhưng khi đến đổi vàng thì chị đã phải chấp nhận lỗ dù giá vàng đang lên. Người mua vàng hầu như không thể kiểm chứng được chất lượng vàng và số lượng vàng liệu có mua đủ hay không. Đối với vàng trang sức, người mua không thể biết được phần trăm vàng có đảm bảo trong sản phẩm không. Bên cạnh đó, khi người mua vàng trang sức ngoài cách tích vàng trong sản phẩm có thể là 1 chỉ, hai chỉ nhân theo giá hiện thời thì người mua vàng còn phải chịu chi phí làm nên sản phẩm, mà theo các hiệu vàng đó là tiền công của sản phẩm, tuỳ theo mức độ cầu kỳ của sản phẩm, có thể cộng thêm từ 200.000 đến 500.000 đ/sản phẩm. Chính vì thế mà người mua vàng sẽ phải chịu khoản thiệt này, vì khi họ đi bán, sản phẩm lại không được tính tiền công? Cho dù, người mua đưa đến đúng địa chỉ mà mình đã mua hàng. Đây lại chính là điều bất công mà người mua vàng phải gánh chịu. Trong khi đó, lợi ích vẫn thuộc về người bán. Đó là chưa kể sản phẩm không biết có đảm bảo chất lượng hay không?

Theo kết quả kiểm tra về việc kinh doanh vàng trong năm 2010 vừa qua, vi phạm kinh doanh vàng phổ biến là vi phạm về  số lượng vàng, chất lượng vàng, tỷ lệ vàng trong sản phẩm không đảm bảo. Cụ thể trong năm 2010, Đoàn liên ngành kiểm tra mặt hàng vàng đã kiểm tra 17 cơ sở, xử lý 4 cơ sở, thu phạt 8.500.000đồng.Vi phạm chủ yếu vẫn là ở các tiệm vàng nhỏ, chưa có uy tín và thương hiệu trên thị trường.

Qua đó cho thấy, người tiêu dùng khi mua vàng cần phải tìm đến các cửa hàng vàng có uy tín để mua sản phẩm được đảm bảo hoặc tìm đến các doanh nghiệp kinh doanh vàng thuộc các ngân hàng. Bên cạnh đó, cần yêu cầu người bán vàng kiểm tra lại hoặc cân lại vàng trước khi mua hàng để tránh bị cân thiếu, không nên chọn vàng trang sức làm vàng tích trữ vì khi bán vàng trang sức thì không đem lại lợi nhuận nhiều.. Bên cạnh đó, những người kinh doanh vàng cũng cần tạo được uy tín với người tiêu dùng, giữa các cửa hàng vàng với nhau không nên vì tham lợi mà bán hàng với chất lượng, số lượng không đảm bảo. Có như thế, người tiêu dùng mới tin cậy và tìm đến cửa hàng của mình. Đồng thời, cơ quan thuế cần có biện pháp để tính thuế đối với việc bán vàng mức chênh lệch giữa mua vào, bán ra khá cao này. Các cơ quan chức năng nhất là phía ngân hàng nhà nước cần có văn bản cụ thể quy định về việc mua - bán vàng, chất lượng vàng, mức chênh lệch giữa mua vào và bán ra để đảm bảo cho hoạt động kinh doanh vàng không chỉ đem lại lợi ích cho người bán mà còn phải bảo vệ cả người mua, tránh thiệt thòi cho người mua vàng.

Hy vọng rằng, thị trường vàng Nghệ An sẽ ngày càng sôi động hơn và người tiêu dùng được mua bán với mức giá như ở các thành phố lớn, sự chênh lệch giữa mua vào và bán ra được rút ngắn hơn./.

 Kim Ưng

Phòng Quản lí Thương mại