Trước hết phải kể đến nghề rèn ở xóm Ba Ba. Theo những người cao tuổi trong làng kể lại nghề rèn có mặt trên đất Thanh Lương từ rất sớm và đã trở nên nổi tiếng trong huyện, trong vùng với các sản phẩm như liềm, dao, cuốc, bàn vét, đục  Mặc dù hiện nay đã có sản phẩm được sản xuất bằng máy móc hiện đại nhưng những sản phẩm nghề rèn ở đây vẫn được người dân ưa dùng như liềm, cuốc, vét, dao,... Khách tham quan làng rèn vẫn nghe thấy tiếng búa gõ, tiếng gió của quạt nung than vẫn vang lên rộn rã. Năm 2010 làng rèn Ba Ba đã được UBND tỉnh Nghệ An công nhận là làng nghề. 

Kế đó là nghề chổi đót. Có lẽ không chỉ đối với người dân Thanh Lương mà bao vùng quê khác thì việc làm chổi đót không có gì là khó khăn và xa lạ bởi cây chổi gắn liền với mọi nhà, nhà nào cũng có thể tự làm lấy vài cái để dùng. Nhưng làm chổi đót trở thành nghề đem lại thu nhập khá cho người dân thì chỉ trong những năm gần đây. Hiện nay đã có nhiều nhà làm chổi đót vì nó dễ làm, đưa lại nguồn thu nhập khá. Nhiều nhất là xóm 4 với khoảng 80 lao động chính, chưa kể người già và các cháu học sinh tranh thủ làm thêm. Chổi đót làm ra đến đâu tiêu thụ hết đến đó, tới cả thành phố Vinh và các huyện khác, thậm chí có người xa quê cũng mua ít chiếc chổi làm quà. Một người làm chổi đót ở xóm 4 cho biết, mỗi ngày mỗi người có thể làm từ 10-20 chiếc, tiền lãi từ 5.000 - 7.000 đồng /chiếc thì đối với các hộ gia đình ở đây quả là một nghề đem lại thu nhập khá. Do vậy cho nên sau mấy năm làm nghề thì cuộc sống người dân xóm 4 giờ đây đã trở nên khá hơn, nhà cửa khang trang hơn, nhiều nhà mua được xe máy, ti vi, các phương tiện sinh hoạt đắt tiền khác. Hiện nay, Thanh Lương đã xuất hiện hộ chuyên doanh cung cấp nguyên liệu, hộ chuyên thu mua tiêu thụ chổi. Đây là những dấu hiệu tốt tạo điều kiện cho nghề phát triển bền vững. UBND xã đang làm hồ sơ để trình UBND huyện công nhận xóm 4 là làng có nghề và phấn đấu năm 2012-2013 trở thành làng nghề.

Ngoài nghề rèn, nghề chổi đót kể trên một số nghề khác rải rác các làng trong xã như đan lát, đan lưới, nấu rượu, ép dầu, mộc, nề, cũng đem lạị thu nhập khá cho người dân.

Theo báo cáo tình hình thực hiện kế hoạch 6 tháng đầu năm 2011 của UBND xã thì thu nhập từ TTCN và dịch vụ đạt 11.670 triệu đồng, đạt 70% kế hoạch, chiếm tỷ trọng 20,1% trong tổng thu nhập của xã. Có thể nói con số này tuy chưa cao nhưng đối với một xã chưa có điều kiện như Thanh Lương là một cố gắng lớn. Có được những kết quả trên đây, ngoài sự cố gắng của bà con, là sự quan tâm chỉ đạo, lãnh đạo của chính quyền xã.

Trao đổi với chúng tôi, một đồng chí lãnh đạo xã cho biết: Thanh Lương đất chật người đông, nếu không tập trung đẩy mạnh phát triển TTCN thì đời sống của người dân sẽ gặp rất nhiều khó khăn. Thực hiện chủ trương, chính sách của Đảng về công nghiệp hoá nông nghiệp - nông thôn và chính sách " Tam nông", xã tập trung phát triển nghề TTCN để thúc đẩy các ngành nghề khác phát triển và tạo điều kiện để phát triển kinh tế xã hội, phát triển nông thôn mới. Lãnh đạo xã đã tích cực thực hiện một số giải pháp. Đó là tuyên truyền, phổ biến rộng rãi các chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước về khuyến khích phát triển sản xuất TTCN nhằm tạo sự chuyển biến mạnh mẽ trong cán bộ, đảng viên và nhân dân. Tổ chức tham quan học tập kinh nghiệm phát triển sản xuất TTCN ở các xã bạn, các huyện khác và cả các tỉnh để học tập kinh nghiệm phát triển nghề như tham quan mô hình ươm tơ Dâu tằm tơ Lam Giang ở xã Thanh Giang, nghề làm chổi đót ở xã Thanh Lĩnh và mới đây nhất là tham quan các làng nghề rèn ở Đức Thọ, Hà Tĩnh. Kết quả của những chuyến tham quan đã mang lại tín hiệu vui: sau chuyến tham quan nghề rèn ở Đức Thọ đã có một số hộ làm nghề rèn đầu tư mua máy rèn dập. Lãnh đạo xã cũng đã tích cực tìm kiếm các nguồn kinh phí để tổ chức dạy nghề, truyền nghề. Năm 2011 xã tổ chức đào tạo thêm 30 lao động nghề chổi đót từ hỗ trợ kinh phí khuyến công tỉnh, 

Xã có thuận lợi là tuyến quốc lộ 46 mới được nâng cấp chạy qua nối với Thành phố Vinh, đường Hồ Chí Minh, cửa khẩu Thanh Thủy và các huyện... Tuy nhiên phát triển nghề TTCN gặp rất nhiều khó khăn: hạ tầng yếu kém, xa trung tâm, nằm trong vùng mà nghề TTCN phát triển chậm, thiếu các doanh nghiệp làm bà đơ.ừ Do vậy sản xuất TTCN ở Thanh Lương so với các địa phương vẫn chậm phát triển, chủ yếu vẫn là các ngành nghề, sản phẩm truyền thống, chậm đổi mới về mẫu mã, chất lượng, ít du nhập được nghề mới; thị trường tiêu thụ hàng hóa bị động, nhỏ lẻ; kiến thức về sản xuất hàng hóa của người sản xuất còn hạn chế. Hình thức sản xuất kinh doanh chủ yếu là hộ gia đình tự làm, tự tiêu mà chưa có sự liên kết, hợp tác sản xuất, chưa hình thành được doanh nghiệp để làm đầu mối

Lãnh đạo xã cho biết trước mắt là tiếp tục đẩy mạnh phát triển nghề, phấn đấu năm 2012 có 1 làng có nghề chổi đót được huyện công nhận, tìm kiếm, du nhập thêm một số nghề mới, đa dạng hóa, nâng cao chất lượng sản phẩm làng rèn, đề nghị tỉnh, huyện hỗ trợ để nâng cấp hạ tầng làng rèn Ba Ba.

Tuy còn có nhiều khó khăn nhưng với lịch sử phát triển nghề lâu đời và được sự quan tâm của Đảng và Nhà nước cộng với sự quyết tâm của lãnh đạo xã với những giải pháp thích hợp hy vọng rằng nghề TTCN ở Thanh Lương sẽ tiếp tục phát triển. /.

                                                                               Bài và ảnh: Nguyễn Hồng Phong

                                                                       GĐ Trung tâm Khuyến công & TVPTCN