Thị trường vàng trong nước vẫn còn khá ngổn ngang khi chính sách bán vàng bình ổn của mỗi ngân hàng lại khác nhau. Như tại ACB, khách hàng mua từ 30 lượng trở lên có thể được hưởng mức giá rẻ hơn giá niêm yết khoảng 50.000 đồng/lượng và nếu gửi vàng lại ngân hàng sẽ được áp dụng mức lãi suất cao nhất là 2%/năm. Một số ngân hàng như DongaBank, VPBank lại triển khai chương trình “giữ hộ” vàng chứ không gọi là lãi suất chứng chỉ tiền gửi vàng như trước và khuyên khách nên gửi lại, vừa được hưởng lãi suất, vừa an toàn. Hiện, mức lãi suất huy động vàng tại DongaBank đang được "đẩy" lên cao nhất, tới 3%/năm cho kỳ hạn 3-12 tháng, các kỳ hạn ngắn 1 tháng được áp mức lãi suất 2%/năm. So với cách đây 1 tuần, nhà băng này đã tăng mạnh lãi suất huy động vàng thêm 1%/năm. Nhưng, nếu khách hàng không mua vàng tại DongaBank nhưng gửi tại đây thì sẽ phải chịu chi phí kiểm đếm 0,05% giá trị khoản gửi. Có ngân hàng còn đưa ra sản phẩm cầm cố vàng, với mức lãi suất 4,5%/tháng, tương đương 54%/năm. Tối đa khách hàng sẽ được vay 85% giá trị vàng cầm cố và chịu lãi suất 1.500 đồng/triệu/ngày. Mặc dù NHNN đã ban hành Thông tư 32 bổ sung sửa đổi một số điều trong Thông tư 11 được ban hành ngày 29/4/2011 về siết chặt hoạt động cầm cố vàng, nhưng theo tìm hiểu của chúng tôi tại 1 trong 2 điểm triển khai sản phẩm cầm cố vàng của ngân hàng này trên đường Đồng Xuân (Hà Nội) những ngày cuối tháng 10/2011, sản phẩm vẫn được triển khai bình thường. Nhân viên tại đây còn tư vấn rất nhiệt tình cho khách có ý định tìm hiểu về sản phẩm.

Một chuyên gia trong lĩnh vực tài chính cho rằng, việc các ngân hàng được tham gia thị trường vàng bình ổn khuyến khích hay ép buộc người mua vàng gửi lại ngân hàng có thể là một cách huy động vốn bằng tiền mặt thông qua hình thức bán vàng trên giấy, thậm chí các ngân hàng cũng không có vàng để bán.

VẪN CHỜ NHỮNG GIẢI PHÁP ĐỒNG BỘ

Thị trường vàng đã được "thả" từ lâu không có sự kiểm soát chặt chẽ, nên để đưa thị trường này vào khuôn khổ không hề đơn giản. Ngay như liệu pháp của nhóm G7+1 "đổ" vàng ra "cứu" thị trường cũng không đủ mạnh để thị trường trở về trạng thái cân bằng, ổn định. Chuyên gia kinh tế TS. Vũ Đình Ánh tỏ ra hoài nghi với khái niệm "vàng bình ổn". Ông Ánh cho rằng, vàng là hàng hóa đặc biệt nên không thể muốn bình ổn là làm ngay được. "Chừng nào còn chưa coi vàng là tiền, thì cách ứng xử với vàng sẽ còn méo mó và chưa trúng vào vấn đề" – ông Ánh nói, giải pháp NHNN cho phép nhóm G7+1 bán vàng ra để bình ổn thị trường là giải pháp "trúng" nhưng chưa đủ.

Dĩ nhiên, không thể phủ nhận, việc bán vàng bình ổn thời gian ngắn qua đã khiến giá trong nước kéo gần khoảng cách với giá thế giới, nhưng là giảm nhỏ giọt và vẫn đắt hơn giá quốc tế tới từ 1,3-2 triệu đồng/lượng. Những ngày cuối tháng 10, giá vàng trong nước và thế giới đã có lúc chỉ chênh nhau khoảng 300.000 đồng/lượng nhưng hiện tại độ chênh là hơn 1,2 triệu đồng/lượng. Không những không “dẹp loạn” được thị trường, các chuyên gia còn tỏ ra nghi ngờ bởi các ngân hàng hay DN tham gia bán hàng bình ổn cũng là DN kinh doanh, mà kinh doanh thì lợi nhuận đặt lên hàng đầu. "Dường như đang có sự lạm dụng quá đáng khái niệm "bình ổn" – ông Ánh quả quyết. Theo ông Ánh, chúng ta vẫn phải đi nhập vàng, nguồn dự trữ gần như không có. Thị trường trong nước một phần phụ thuộc vào giá thế giới, nhưng khi chưa tạo ra sự liên thông thị trường trong và ngoài nước thì khó mà mong có giá sát thực và thị trường ổn định. Còn TS. Cao Sĩ Kiêm, nguyên Thống đốc NHNN đề xuất, bình ổn thị trường vàng phải có công cụ, muốn vậy phải huy động được vàng trong dân. Khi đó, Nhà nước sẽ sử dụng số vàng này để kinh doanh, khi cần có thể tung ra can thiệp thị trường, không phải mất ngoại tệ để nhập khẩu vàng.

Các chuyên gia còn cho rằng, chính sự chỉ định hay cho phép một nhóm ngân hàng, DN bán vàng ra bình ổn thị trường còn khiến tạo ra sự phân biệt đối xử không cần thiết. Vì sao chỉ có 7 ngân hàng và 1 DN được chọn, trong khi còn có rất nhiều đơn vị khác có nguồn lực không được tham gia. "Vô hình trung giải pháp này còn dẫn tới sự tiêu cực, cơ chế xin – cho lại có "đất dụng võ" – ông Ánh nói.

                                                                                                 Theo Baocongthuong